Πυροσβεστική Ακαδημία – Ολική αναβάθμιση

Πυροσβεστική Ακαδημία: Ολική Αναβάθμιση σε Μονοτμηματική Σχολή Πυροσβεστικής Επιστήμης
Τι αλλάζει με τον νέο νόμο – Όλες οι αλλαγές σε σπουδές, εισαγωγή, μεταπτυχιακά & διδακτορικά
📋 Περιεχόμενα Άρθρου
- Εισαγωγή – Τι αλλάζει και γιατί
- Σύσταση & Διάρθρωση της νέας Ακαδημίας
- Όργανα Διοίκησης
- Σπουδές Πρώτου Κύκλου (Σχολές Αξιωματικών & Πυροσβεστών)
- Μεταπτυχιακά & Διδακτορικά
- Σχολές Επιμόρφωσης & Μετεκπαίδευσης
- Κέντρο Εκπαιδεύσεων Π.Σ.
- Διδακτικό Προσωπικό (Δ.Ε.Π.) & Εκπαιδευτές
- Εισαγωγή Σπουδαστών – Τρόποι & Προϋποθέσεις
- Λοιπές Διατάξεις (Ε.Η.Δ.Ε., Ε.Λ.Κ.Ε., Στρατιωτική Υποχρέωση)
- Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)
Με τον Νόμο 5281/2026 (ΦΕΚ 28/Α’/25.02.2026), με τίτλο «Ενεργή μάχη: Ολοκληρωμένη αναμόρφωση του συστήματος πρόληψης, ετοιμότητας και απόκρισης έναντι δασικών πυρκαγιών…», η Πυροσβεστική Ακαδημία υφίσταται την πιο ριζική αναδιάρθρωση στην ιστορία της.
Το Μέρος ΣΤ’ (Άρθρα 54-83) μετατρέπει ουσιαστικά την Πυροσβεστική Ακαδημία σε Μονοτμηματική Σχολή Πυροσβεστικής Επιστήμης, με ακαδημαϊκά χαρακτηριστικά αντίστοιχα Ανώτατου Εκπαιδευτικού Ιδρύματος: δικό της Διδακτικό Ερευνητικό Προσωπικό (Δ.Ε.Π.), Κοσμήτορα, Ακαδημαϊκή Συνέλευση, δυνατότητα οργάνωσης Μεταπτυχιακών και Διδακτορικών Σπουδών, και πιστοποίηση από την ΕΘ.Α.Α.Ε.
Στο παρόν άρθρο αναλύουμε άρθρο προς άρθρο όλες τις αλλαγές που φέρνει ο νέος νόμος.
🔑 Τα 10 βασικά σημεία με μια ματιά
- Η Πυροσβεστική Ακαδημία γίνεται Μονοτμηματική Σχολή Πυροσβεστικής Επιστήμης
- Τετραετείς σπουδές με 240 ECTS (επίπεδο 6 – πτυχίο)
- Δυνατότητα μεταπτυχιακών (Π.Μ.Σ.) αυτοτελώς ή με Α.Ε.Ι.
- Δυνατότητα διδακτορικών (Π.Δ.Σ.) με εκπόνηση διατριβής
- Θέσπιση Δ.Ε.Π. μέσω του συστήματος «ΑΠΕΛΛΑ»
- Ίδρυση Κοσμητείας με Κοσμήτορα μέλος Δ.Ε.Π.
- Σύσταση Ε.Λ.Κ.Ε. (Ειδικός Λογαριασμός Κονδυλίων Έρευνας)
- Νέο Κέντρο Εκπαιδεύσεων Π.Σ. με πιστοποιημένα προγράμματα
- Εισαγωγή μέσω Πανελλαδικών, κατατακτηρίων & εσωτερικών εξετάσεων
- Πιστοποίηση όλων των προγραμμάτων από την ΕΘ.Α.Α.Ε.
1. Σύσταση & Αποστολή της Νέας Πυροσβεστικής Ακαδημίας (Άρθρο 54)
Η Πυροσβεστική Ακαδημία αποτελεί πλέον Ειδική Κεντρική Υπηρεσία του Πυροσβεστικού Σώματος, υπαγόμενη στον Αρχηγό, και νοείται ως Μονοτμηματική Σχολή Πυροσβεστικής Επιστήμης. Η έδρα της ορίζεται στην Περιφέρεια Αττικής.
Η αποστολή της περιλαμβάνει:
📚 Εκπαίδευση
Εκπαίδευση, επιμόρφωση, κατάρτιση και μετεκπαίδευση όλων των κατηγοριών πυροσβεστικού προσωπικού, συμπεριλαμβανομένων Πυροσβεστών Πενταετούς Υποχρέωσης και Δασικών Επιχειρήσεων.
🎓 Ακαδημαϊκά Προγράμματα
Διοργάνωση προγραμμάτων 1ου, 2ου και 3ου κύκλου σπουδών — αυτοτελώς ή σε συνεργασία με Α.Ε.Ι., Α.Σ.Ε.Ι., Αστυνομική Ακαδημία κ.ά.
🔬 Έρευνα
Εκπόνηση μελετών, διεξαγωγή επιστημονικής έρευνας, υλοποίηση ευρωπαϊκών και ερευνητικών προγραμμάτων.
🤝 Συνεργασίες
Σύναψη προγραμματικών συμφωνιών με Α.Ε.Ι., κέντρα εκπαίδευσης Ενόπλων Δυνάμεων, ερευνητικούς φορείς, Ε.Κ.Δ.Δ.Α. κ.ά.
Η Σχολή Πυροσβεστικής Επιστήμης οργανώνει:
| Πρόγραμμα | Τύπος | Διάρκεια |
|---|---|---|
| Σχολή Αξιωματικών | 1ος κύκλος – Επίπεδο 6 | 4 έτη (8 εξάμηνα) |
| Σχολή Πυροσβεστών | 1ος κύκλος – Επίπεδο 6 | 4 έτη (8 εξάμηνα) |
| Σχολή Αρχιπυροσβεστών | Μη τυπική εκπαίδευση | 1-3 μήνες |
| Σχολή Επιμόρφωσης & Μετεκπαίδευσης | Μη τυπική εκπαίδευση | 4 μήνες – 2 εξάμηνα |
| Σχολή Μετεκπαίδευσης Επιτελών | Μη τυπική εκπαίδευση | Κατά περίπτωση |
| Π.Μ.Σ. (Μεταπτυχιακά) | 2ος κύκλος | Αυτοτελώς ή με Α.Ε.Ι. |
| Π.Δ.Σ. (Διδακτορικά) | 3ος κύκλος | Αυτοτελώς ή με συνεπίβλεψη |
💡 Σημαντικό: Για θέματα που δεν ρυθμίζονται ειδικά, εφαρμόζεται αναλογικά ο Ν. 4957/2022 (νόμος για τα Α.Ε.Ι.), γεγονός που καθιστά τη λειτουργία της Ακαδημίας ουσιαστικά ισοδύναμη με αυτή ενός Πανεπιστημίου.
2. Όργανα Διοίκησης (Άρθρα 55-61)
Η δομή διοίκησης αντιστοιχεί πλήρως σε εκείνη ενός Α.Ε.Ι., με σαφή αντιστοίχιση ρόλων:
| Πυροσβεστική Ακαδημία | Αντιστοιχία Α.Ε.Ι. | Άρθρο |
|---|---|---|
| Διοικητής (ανώτατος αξιωματικός Π.Σ.) | Πρύτανης | 56 |
| Υποδιοικητής – Διευθυντής Σπουδών | Αντιπρύτανης | 57 |
| Κοσμήτορας (μέλος Δ.Ε.Π., 3ετής θητεία) | Πρόεδρος & Κοσμήτορας | 58-59 |
| Εκπαιδευτικό Συμβούλιο | Συμβούλιο Διοίκησης | 60 |
| Ακαδημαϊκή Συνέλευση (σύνολο μελών Δ.Ε.Π.) | Σύγκλητος | 61 |
Ο Κοσμήτορας εκλέγεται από τα μέλη Δ.Ε.Π. μέσω ηλεκτρονικής ψηφοφορίας, με τριετή θητεία (μέχρι 3 θητείες συνολικά). Πρέπει να κατέχει βαθμίδα Καθηγητή ή Αναπληρωτή Καθηγητή.
Η Ακαδημαϊκή Συνέλευση έχει ευρύτατες αρμοδιότητες: εκλογή Κοσμήτορα, καθορισμό προγραμμάτων σπουδών, κατανομή ECTS, ορισμό εκλεκτορικών σωμάτων, και εποπτεία αξιολόγησης.
3. Σπουδές Πρώτου Κύκλου – Σχολές Αξιωματικών & Πυροσβεστών (Άρθρο 62)
Τα δύο προγράμματα σπουδών πρώτου κύκλου (Σχολή Αξιωματικών & Σχολή Πυροσβεστών) αποκτούν πλέον πλήρη ακαδημαϊκά χαρακτηριστικά:
⏱️ Διάρκεια & ECTS
4 έτη (8 ακαδημαϊκά εξάμηνα), κατ’ ελάχιστο 240 ECTS. Από το 7ο εξάμηνο δυνατότητα πρακτικής άσκησης σε Πυροσβεστικές Υπηρεσίες.
🏥 Πρώτες Βοήθειες
Υποχρεωτική πιστοποιημένη εκπαίδευση βασικών γνώσεων πρώτων βοηθειών και σωστικών δεξιοτήτων ως πρώτων ανταποκριτών.
✅ Πιστοποίηση
Αξιολόγηση και πιστοποίηση από την ΕΘ.Α.Α.Ε., με αναλογική εφαρμογή διατάξεων Α.Ε.Ι. Τα πτυχία αντιστοιχούν σε επίπεδο 6 Εθνικού & Ευρωπαϊκού Πλαισίου Προσόντων.
🎖️ Απόφοιτοι
Σχολή Αξιωματικών → Ανθυποπυραγοί (εξέλιξη ως Αντιστράτηγος). Σχολή Πυροσβεστών → Πυροσβέστες παραγωγικής Σχολής (εξέλιξη ως Πυρονόμος).
📖 Εξ αποστάσεως εκπαίδευση: Η εκπαιδευτική διαδικασία διεξάγεται κατά κύριο λόγο με φυσική παρουσία, αλλά δύναται να περιλαμβάνει και μεθόδους σύγχρονης εξ αποστάσεως εκπαίδευσης, κατόπιν έγκρισης του Διοικητή.
4. Μεταπτυχιακά & Διδακτορικά Προγράμματα (Άρθρο 63)
Για πρώτη φορά, η Πυροσβεστική Ακαδημία αποκτά τη δυνατότητα να οργανώνει αυτοδύναμα ή σε συνεργασία Μεταπτυχιακά και Διδακτορικά Προγράμματα Σπουδών:
📘 Μεταπτυχιακά (Π.Μ.Σ.)
Τα Π.Μ.Σ. πρέπει να διέπονται από επιστημονική συνοχή και να άπτονται θεμάτων πυροσβεστικού ενδιαφέροντος. Δύνανται να οργανώνονται σε σύμπραξη με Α.Ε.Ι., Α.Σ.Ε.Ι., Ακαδημία Αθηνών, ερευνητικούς φορείς, ακόμα και ιδρύματα της αλλοδαπής.
📕 Διδακτορικά (Π.Δ.Σ.)
Τα Π.Δ.Σ. αποσκοπούν στην προαγωγή πρωτότυπης επιστημονικής έρευνας. Περιλαμβάνουν υποχρεωτικά εκπόνηση διδακτορικής διατριβής σε αντικείμενο πυροσβεστικού ενδιαφέροντος και κατ’ ελάχιστο 30 ECTS μαθήματα. Δυνατότητα συνεπίβλεψης με Α.Ε.Ι. ή ιδρύματα αλλοδαπής.
🌍 Κοινά Διεθνή Προγράμματα (Κ.Δ.Δ.Π.Σ.)
Η Ακαδημία μπορεί να ιδρύει Κοινά Διεθνή Διιδρυματικά Προγράμματα Σπουδών κάθε κύκλου, με ιδρύματα της αλλοδαπής.
👥 Ποιοι μπορούν να φοιτήσουν: Απόφοιτοι Πυροσβεστικής Ακαδημίας, Α.Σ.Ε.Ι., Αστυνομικής Ακαδημίας, Σχολής Λ.Σ.-ΕΛ.ΑΚΤ., καθώς και απόφοιτοι Α.Ε.Ι. ημεδαπής και ομοταγών ιδρυμάτων αλλοδαπής.
5. Σχολές Επιμόρφωσης & Μετεκπαίδευσης (Άρθρα 64-67)
Πέραν των ακαδημαϊκών προγραμμάτων, η Ακαδημία λειτουργεί τρεις Σχολές μη τυπικής εκπαίδευσης για τη συνεχή εξέλιξη του ένστολου προσωπικού:
🔹 Σχολή Αρχιπυροσβεστών (Άρθρο 65)
Εστιάζει στην ειδική κατάρτιση με έμφαση στα ανακριτικά καθήκοντα. Εισάγονται:
| Κατηγορία | Προϋπόθεση | Εξετάσεις | Διάρκεια |
|---|---|---|---|
| Υπαρχιπυροσβέστες παραγωγικής Σχολής | 10 έτη υπηρεσίας | Χωρίς (κατόπιν αίτησης) | ≥ 1 μήνα |
| Αρχ/στες & Υπαρχ/στες μη παραγωγικής | 10 έτη υπηρεσίας | Κατόπιν εξετάσεων | ≥ 3 μήνες |
| Μη παραγωγικής με πτυχίο Α.Ε.Ι. | 10 έτη υπηρεσίας | Χωρίς (κατόπιν αίτησης) | ≥ 3 μήνες |
🔹 Σχολή Επιμόρφωσης & Μετεκπαίδευσης (Άρθρο 66)
Προετοιμάζει στελέχη για αναλαμβάνουν καθήκοντα αξιωματικού. Εισάγονται Πυρονόμοι με 3 έτη στον βαθμό: Γενικών Καθηκόντων (≥2 εξάμηνα) και Ειδικών Καθηκόντων (≥4 μήνες). Η επιτυχής ολοκλήρωση οδηγεί σε προαγωγή σε Ανθυποπυραγό.
🔹 Σχολή Μετεκπαίδευσης Επιτελών Στελεχών (Άρθρο 67)
Εστιάζει στη δια βίου μάθηση. Εισάγονται Πυραγοί, Πύραρχοι Γενικών Καθηκόντων, Αξιωματικοί Ειδικών Καθηκόντων από μετάταξη και ιδιώτες που κατατάχθηκαν ως ειδικών καθηκόντων.
6. Κέντρο Εκπαιδεύσεων Π.Σ. (Άρθρο 68)
Ιδρύεται ανεξάρτητη ακαδημαϊκή μονάδα εντός της Πυροσβεστικής Ακαδημίας, υπαγόμενη απευθείας στον Διοικητή, με αποστολή:
🎯 Πιστοποιημένη Κατάρτιση
Κατάρτιση και μετεκπαίδευση ένστολου προσωπικού Π.Σ. σε αντικείμενα πυρόσβεσης και πολιτικής προστασίας.
🏥 Πρώτες Βοήθειες
Πιστοποιημένη εκπαίδευση πρώτων βοηθειών και δεξιοτήτων διάσωσης σε όλες τις κατηγορίες πυροσβεστικού προσωπικού.
🙋 Εθελοντές
Πιστοποίηση εθελοντών πυροσβεστών σύμφωνα με τον Ν. 4029/2011.
🏘️ ΟΤΑ & Ιδιώτες
Εκπαίδευση προσωπικού ΟΤΑ α’ και β’ βαθμού, Ενόπλων Δυνάμεων, ΕΛ.ΑΣ., Λ.Σ., Δημοτικής Αστυνομίας, ακόμα και ιδιωτών-υπαλλήλων επιχειρήσεων.
7. Διδακτικό Προσωπικό (Άρθρα 69-78)
Το διδακτικό προσωπικό αποτελείται από τρεις κατηγορίες:
📌 Δ.Ε.Π. (Διδακτικό Ερευνητικό Προσωπικό)
Εφαρμόζονται οι ρυθμίσεις Α.Ε.Ι. (Ν. 4957/2022). Εκλογή μέσω του συστήματος «ΑΠΕΛΛΑ». Ετήσιος προγραμματισμός προσλήψεων, πειθαρχικό δίκαιο, μισθολόγιο αντίστοιχο Α.Ε.Ι.
📌 Εκπαιδευτές Πυρ. Προσωπικού (Ε.Π.Π.)
Μέλη Δ.Ε.Π. Α.Ε.Ι., εν ενεργεία ή εν αποστρατεία στελέχη Π.Σ., Ε.Δ., ΕΛ.ΑΣ., Λ.Σ., δημόσιου τομέα ή ιδιώτες ειδικοί επιστήμονες. Επιλογή κατά σειρά: διδακτορικό, μεταπτυχιακό, πτυχίο, εμπειρία.
📌 Πρόσθετο Διδακτικό Προσωπικό
Σύμφωνα με το Κεφ. Κ’ του Ν. 4957/2022 περί πρόσθετου διδακτικού και ερευνητικού προσωπικού.
🔗 Σύστημα ΑΠΕΛΛΑ (Άρθρο 75): Τα μέλη Δ.Ε.Π. της Πυροσβεστικής Ακαδημίας εντάσσονται στο ηλεκτρονικό σύστημα ολοκληρωμένης διαχείρισης «ΑΠΕΛΛΑ», μαζί με τα Α.Ε.Ι. και τα Α.Σ.Ε.Ι. Η τροποποίηση του άρθρου 142 του Ν. 4957/2022 αποτυπώνει αυτή την ένταξη.
8. Εισαγωγή Σπουδαστών (Άρθρα 81-83)
Ο νόμος διατηρεί αλλά και διευρύνει τους τρόπους εισαγωγής στη Σχολή Αξιωματικών:
α) Ιδιώτες μέσω Πανελλαδικών Εξετάσεων
Σύμφωνα με τον Ν. 4186/2013, με προκαταρκτικές εξετάσεις Π.Σ. (π.δ. 17/2022).
β) Εν ενεργεία Πυροσβέστες/Υπαρχ/στες/Αρχ/στες/Πυρονόμοι
Ηλικία έως 35 ετών, μέσω Πανελλαδικών, καθ’ υπέρβαση 15% των θέσεων.
γ) Ιδιώτες πτυχιούχοι μέσω Κατατακτηρίων
Κάτοχοι πτυχίου, μέσω ειδικών κατατακτηρίων εξετάσεων + ΠΚΕ, σε ποσοστό 20% των θέσεων. Εισάγονται στο 3ο εξάμηνο.
δ) Top 5 Απόφοιτοι Σχολής Πυροσβεστών
Οι 5 πρώτοι κατά σειρά εξόδου, χωρίς εξετάσεις, εισάγονται απευθείας στο 5ο εξάμηνο.
Σχολή Πυροσβεστών
Εισάγονται αποκλειστικά ιδιώτες μέσω Πανελλαδικών Εξετάσεων και προκαταρκτικών εξετάσεων Π.Σ.
🪖 Στρατιωτική Υποχρέωση (Άρθρο 82): Οι σπουδαστές υποβάλλονται σε βασική στρατιωτική εκπαίδευση (έως 4 εβδομάδες) σε Μονάδα Ενόπλων Δυνάμεων πριν την έναρξη σπουδών. Η αποφοίτηση νοείται ως ολοκλήρωση κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης.
⏰ Υποχρεωτική Παραμονή (Άρθρο 83): Οι απόφοιτοι υπέχουν υποχρέωση δεκαετούς παραμονής στο Π.Σ. Σε περίπτωση πρόωρης παραίτησης, καταβάλλεται αποζημίωση: βασικός μισθός × υπολειπόμενοι μήνες + τυχόν δαπάνη μετεκπαίδευσης.
9. Λοιπές Διατάξεις (Άρθρα 79-80)
🔬 Επιτροπή Ηθικής & Δεοντολογίας Έρευνας – Ε.Η.Δ.Ε. (Άρθρο 79)
Συστήνεται τριμελής επιτροπή (3ετής θητεία) που εγκρίνει ή αναπέμπει ερευνητικές προτάσεις με βάση κανόνες ηθικής, δεοντολογίας και νομοθεσίας. Υποχρεωτική έγκριση για έρευνες με προσωπικά δεδομένα σπουδαστών, διαβαθμισμένο υλικό, ή αυτόνομη χρήση Τεχνητής Νοημοσύνης σε στρατιωτικές εφαρμογές.
💰 Ειδικός Λογαριασμός Κονδυλίων Έρευνας – Ε.Λ.Κ.Ε. (Άρθρο 80)
Ιδρύεται Ε.Λ.Κ.Ε. με δικό του ΑΦΜ, για τη διαχείριση εσόδων από μεταπτυχιακά, έρευνα, μελέτες, ευρωπαϊκά προγράμματα και δωρεές. Τα έσοδα προορίζονται για κάλυψη δαπανών έρευνας, τεχνολογικής ανάπτυξης και υποστήριξης υποδομών της Ακαδημίας.
10. Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)
Η Πυροσβεστική Ακαδημία γίνεται πλέον ΑΕΙ;
Δεν χαρακτηρίζεται τυπικά ως Α.Ε.Ι., αλλά λειτουργεί ουσιαστικά με τα ίδια ακαδημαϊκά χαρακτηριστικά: Δ.Ε.Π., Κοσμήτορας, Ακαδημαϊκή Συνέλευση, ECTS, πιστοποίηση ΕΘ.Α.Α.Ε., μεταπτυχιακά, διδακτορικά, και αναλογική εφαρμογή του Ν. 4957/2022 (νόμος Α.Ε.Ι.).
Πόσα χρόνια διαρκούν οι σπουδές;
Τα προγράμματα πρώτου κύκλου (Σχολή Αξιωματικών & Σχολή Πυροσβεστών) έχουν διάρκεια 4 ετών (8 εξάμηνα) με κατ’ ελάχιστο 240 ECTS.
Μπορούν ιδιώτες να κάνουν μεταπτυχιακό στην Πυροσβεστική Ακαδημία;
Ναι. Στα Π.Μ.Σ. και Π.Δ.Σ. μπορούν να φοιτήσουν απόφοιτοι Α.Ε.Ι. ημεδαπής και ομοταγών ιδρυμάτων αλλοδαπής, πέρα από αποφοίτους Πυροσβεστικής Ακαδημίας, Α.Σ.Ε.Ι., Αστυνομικής Ακαδημίας κ.ά.
Πώς εισάγεται κάποιος στη Σχολή Αξιωματικών;
Υπάρχουν 4 τρόποι: (α) Πανελλαδικές + ΠΚΕ, (β) εν ενεργεία πυροσβέστες μέσω Πανελλαδικών (15% καθ’ υπέρβαση), (γ) πτυχιούχοι μέσω κατατακτηρίων (20%), (δ) top 5 απόφοιτοι Σχολής Πυροσβεστών χωρίς εξετάσεις.
Εξακολουθεί να ισχύει η στρατιωτική υποχρέωση;
Ναι. Πριν την έναρξη σπουδών γίνεται βασική στρατιωτική εκπαίδευση σε Μονάδα Ε.Δ. (έως 4 εβδομάδες). Η αποφοίτηση λογίζεται ως εκπλήρωση κύριας στρατιωτικής υποχρέωσης.
Τι γίνεται αν κάποιος παραιτηθεί πριν τα 10 χρόνια;
Καταβάλλει αποζημίωση = βασικός μισθός κατεχόμενου βαθμού × υπολειπόμενους μήνες. Αν έχει μετεκπαιδευτεί με έξοδα Π.Σ., καταβάλλει επιπλέον τη δαπάνη μετεκπαίδευσης.
Πότε τίθεται σε ισχύ ο νόμος;
Ο Ν. 5281/2026 δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ 28/Α’/25.02.2026 και ισχύει από τη δημοσίευσή του, εκτός αν ορίζεται διαφορετικά σε επιμέρους άρθρα. Ορισμένα προγράμματα (π.χ. Σχολή Αρχιπυροσβεστών για πτυχιούχους) είναι υποχρεωτικά για τα έτη 2026 και 2027.